zadzwoń
tel.+48 84 663 42 98

ul. Żwirki i Wigury 2
22-600 Tomaszów Lubelski




Konflikt

Konflikt kojarzy się nam zazwyczaj z nieprzyjemnym, zagrażającym zdarzeniem. Tymczasem jest on wpisany w naszą naturę, jest nieodzowną częścią naszego życia, ponieważ każdy z nas ma różne potrzeby, przekonania i system wartości. Konflikt tworzą ludzie i od nich zależy, jakie będzie jego rozwiązanie. Z okazji międzynarodowego dnia mediacji przypadającego 20 października warto przyjrzeć się różnym sposobom rozwiązywania konfliktów.

Jednym z podstawowych, konstruktywnych metod radzenia sobie z konfliktem są negocjacje. Jest to proces komunikacyjny, podczas którego strony prowadzą bezpośrednie rozmowy i podejmują decyzje. Rozmowy te mają na celu wypracowanie wspólnego stanowiska w sprawie, w której interesy obu stron są częściowo zbieżne albo częściowo różnią się od siebie. Podejmując negocjacje należy pamiętać, że nie są one walką a sposobem osiągnięcia porozumienia. Zakładają one wzajemne zaufanie stron, którego brak może doprowadzić do załamania rozmów. W negocjacjach nie chodzi o to, jak zdobyć wszystko od przeciwnika, nie dając mu nic w zamian – najważniejszy jest kompromis zarówno co do przyszłych zysków, jak i strat.

Zupełnie przeciwnym sposobem rozwiązywania sporu jest arbitraż. Wykorzystywany jest on zazwyczaj w sytuacji, gdy strony biorące udział w konflikcie nie widzą możliwości wypracowania wspólnego rozwiązania. Zobowiązane są one wówczas do wybrania tzw. arbitra, który narzuci im rozwiązanie konfliktu. Arbiter musi być osobą bezstronną i niezależną od uczestników konfliktu. Zbiera on od stron informacje, aby wyrobić sobie pogląd na sprawę, by następnie wydać orzeczenie rozwiązujące sytuację konfliktową. Jakość tego orzeczenia zależy wyłącznie od wiedzy i sumienia arbitra, strony nie kontrolują rozwiązania sporu. Przykładem takiego sposobu rozwiązania konfliktu jest proces sądowy.

Pomiędzy tymi dwiema formami: negocjacjami i arbitrażem jest jeszcze mediacja. Jest to dobrowolny, poufny, niesformalizowany proces, w którym strony konfliktu dążą do jego rozstrzygnięcia w obecności osoby trzeciej – neutralnego, bezstronnego mediatora. Mediacja może mieć charakter sądowy lub pozasądowy. Pierwszy sytuacja ma miejsce wówczas, gdy podczas toczącego się procesu Sąd postanawia skierować strony do udziału w postępowaniu mediacyjnym celem wypracowania wspólnego rozwiązania i osiągnięcia porozumienia w spornej sprawie. Druga jest wtedy, gdy zwaśnione strony zwracają się z własnej woli do osoby godnej zaufania (mediatora) z prośbą o pośredniczenie w rozwiązaniu konfliktu.

Jego zadaniem jest pomóc stronom w zrozumieniu problemu, dokonaniu analizy skutków różnych rozwiązań, jak również redukcja napięcia emocjonalnego, jakie towarzyszy sytuacji konfliktowej. Zachęca on uczestników mediacji do nawiązania dialogu, unikania konfrontacji, i skupienia się przede wszystkim na wypracowaniu kompromisu. Celem mediacji jest dojście do satysfakcjonującego strony porozumienia, a nie ustalenie, kto ma rację a kto jej nie ma. Mediator swoją osobą jedynie pośredniczy w sporze, nie ma on wpływu na podejmowane decyzje. To same strony są odpowiedzialne za końcowy wynik mediacji, ponieważ jakość rozwiązania zależy od ich wkładu i udziału w postępowaniu. Są oni tu bowiem równouprawnionymi partnerami w rozmowie, na równych prawach poszukują rozwiązania swojego problemu.

 

Dominika Zając

Ośrodek Interwencji Kryzysowej

Artykuł ukazał się w tygodniku „Echa Roztocza” w październiku 2011 r.